Archeolodzy odkryli marmurową grecką rzeźbę sprzed 2,5 tys. lat
W trakcie wykopalisk prowadzonych na terenie antycznego etruskiego miasta Vulci, które znajduje się na pograniczu Lacjum i Toskanii, w środkowych Włoszech została odkryta marmurowa grecka rzeźba sprzed 2,5 tys. lat Z dawnego zabytku zachowała się jedynie głowa posągu przedstawiającego młodą kobietę – Korę. Eksperci opisali to znalezisko jako przełomowe oraz wyjątkowe.
Marmurowa grecka rzeźba Kory sprzed 2,5 tys. lat
Jedno z najbardziej zaskakujących i unikatowych odkryć archeologicznych w dawnym etruskim mieście Vulci w ostatnich latach zostało dokonane przez zespół archeologów Uniwersytetu we Fryburgu oraz Uniwersytetu Johannesa Gutenberga w Moguncji. Na obszarze tego antycznego ośrodka miejskiego przez naukowców została odsłonięta marmurowa grecka rzeźba młodej kobiety, Kory, a dokładnie jej głowy, gdyż pozostała część kunsztownie wykonanej figury nie zachowała się do naszych czasów.
Odsłonięto w Vulci figura jest niezwykłym oraz rzadkim znaleziskiem, gdyż przykłady tego typu monumentalnej greckiej rzeźby odkrywane poza antyczną Grecją, czy obszarem Magna Graecia (Wielkiej Grecji) i innymi terenami, gdzie w starożytności miała miejsce intensywna grecka kolonizacja, nie są czymś często spotykanym. Ujawniona rzeźba Kory jest tym samym kolejnym dowodem na to, iż w epoce archaicznej pomiędzy Grekami i Etruskami zachodziła intensywna wymiana kulturowa, artystyczna, która wiązała się z relacjami politycznymi, jakie istniały pomiędzy greckimi polis, a etruskimi państwami-miastami już w czasach archaicznych.
Jak wynika z datowania przeprowadzonego przez naukowców marmurowa grecka rzeźba z Vulci liczy 2,5 tys. lat. Kora to rodzaj antycznej greckiej monumentalnej rzeźby, który charakteryzował się tym, iż przedstawiał młodą kobietę i stąd też taka, a nie inna nazwa tego typu figur, gdyż w j. greckim słowo „kórē” oznacza „dziewczynę”. Najwięcej takich rzeźb powstało w czasach archaicznych, który miał miejsce po greckich wiekach ciemnych – z czego w szczególności dużo ich pochodzi z VI wieku p.n.e., a właśnie z przełomu tego stulecia pochodzi marmurowa grecka rzeźby Kory z Vulci. Posągi Kory były poświęcone zazwyczaj królowej Olimpu i bogini niebios oraz płodności Herze oraz bogini mądrości, sztuki, sprawiedliwej wojny Atenie. Pośród znanych przykładów takich rzeźb znajdują się: Kora Antenora z Aten, Hera z Samos, kory z ateńskiego akropolu, a teraz dołączyła do nich Korą z Vulci.
Niezwykły zabytek został zaprezentowany publicznie po raz pierwszy w Rzymie pod sam koniec 2025 r. podczas uroczystego wydarzenia, na którym obecnym włoski minister kultury Alessandro Giuli. Zaskakujące znalezisko zostało dokonane podczas wciąż trwającego projektu badawczego „Krajobraz miejski Vulci”, który ma celu dogłębniejsze poznanie dziejów jednego z najważniejszych etruskich miast-państw, jakim było Vulci.
Głowa Kory z Vulci została odkryta w 2020 r. pośród ruin dawnej wielkiej świątyni z późnych czasów archaicznych. Od tego czasu zabytek ten był w szczegółowy sposób analizowany przez naukowców. Figura kobiety była zakopana w ziemii przez 2,5 tys. lat i zachowała się w zadziwiająco dobrym stanie. W Etrurii odnaleziono dotychczas niewiele monumentalnych marmurowych rzeźb pochodzenia greckiego – dodatkowa żadna z dotychczas odkrytych rzeź nie charakteryzowała się porównywalnym kunsztem wykonania ani tak dobrze zachowanymi detalami jak to jest w przypadku Kory z Vulci.
Marcin Jarzębski
