ESO 318-13 – nieregularna galaktyka karłowata w gwiazdozbiorze Pompy
Naukowcy za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a zobrazowali nieregularną galaktykę karłowatą oznaczoną jako ESO 318-13, znajdująca się w gwiazdozbiorze Pompy.
Jak tłumaczą badacze z ESA, na obrazie z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a widoczna jest nieregularna galaktyka karłowata znana jako ESO 318-13. Znajduje się ona około 30 milionów lat świetlnych od Układu Słonecznego, w południowym gwiazdozbiorze Pompy. Obiekt ten jest niezwykle niewielki jak na standardy galaktyczne i ma około 1 proc. masy Drogi Mlecznej.
Chociaż ESO 318-13 zajmuje centralne miejsce na obrazie Hubble’a, galaktyka znajduje się pomiędzy różnymi innymi obiektami w kosmosie. A kilka gwiazd wyróżnia się na tle pyłu galaktyki. Jedna z nich, która znajduje się w pobliżu centrum obrazu, wydaje się być częścią ESO 318-13. Jest to jednak wina perspektywy, gwiazda znajduje się w Drodze Mlecznej i świeci tak jasno, ponieważ znajduje się znacznie bliżej Ziemi.
W kadrze rozrzuconych jest również wiele małych świecących dysków, które są bardziej odległymi galaktykami. W prawym górnym rogu wyraźnie widać galaktykę eliptyczną, która jest znacznie większa, ale bardziej odległa niż ESO 318-13.
Galaktyki to w dużej mierze pusta przestrzeń – znajdujące się w nich gwiazdy zajmują jedynie niewielką objętość. Jeśli obiekty te nie są zbyt zapylone, mogą być w dużej mierze przezroczyste dla światła pochodzącego z tła. To sprawia, że nakładające się na siebie galaktyki są dość powszechne w czasie obserwacji astronomicznych.
Pompa (łac. Antlia) jest 62. co do wielkości gwiazdozbiorem nieba południowego. Został odkryty w 1763 roku przez francuskiego astronoma Nicolasa-Louisa de Lacaille’a. Liczba gwiazd dostrzegalnych w konstelacji gołym okiem wynosi około 20, dlatego ten obszar nieba nie był wcześniej opisywany w starożytności. W Polsce gwiazdozbiór jest najlepiej widoczny w połowie lutego i wznosi się nieznacznie ponad południowy horyzont.
Kosmiczny Teleskop Hubble’a, został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co jest jednym najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.
Emil Gołoś
