Markarian 1018 – galaktyka soczewkowata w gwiazdozbiorze Wieloryba

Naukowcy za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble’a zobrazowali galaktykę spiralną oznaczoną jako Markarian 1018, znajdującą się w gwiazdozbiorze Wieloryba.

Jak tłumaczą badacze z ESA, na obrazie z Kosmicznego Teleksopu Hubble’a widoczna jest galaktyka soczewkowata o osobliwej strukturze znana jako Markarian 1018. Jest ona oddalona o około 607 milionów lat świetlnych od Ziemi i znajduje się w gwiazdozbiorze Wieloryba. Markarian 1018 została sklasyfikowana przez astronomów jako galaktyka zmienna typu Seyferta (rodzaj galaktyki, spiralnej bądź nieregularnej, charakteryzującej się jądrem o dużej jasności). Obiekt ten posiada niezwykły kształt, ponieważ jest wynikiem połączenia się dwóch galaktyk.

Galaktyki soczewkowate, jak opisują naukowcy, przypominają kształtem właśnie soczewkę. Są one typem pośrednim pomiędzy galaktykami eliptycznymi a spiralnymi. Jądro tych obiektów jest podobne do silnie spłaszczonej galaktyki eliptycznej, natomiast wokół nich znajduje się dysk, ale bez żadnych śladów wskazujących na ramiona spiralne. Galaktyki te nie zawierają młodych gwiazd ani materii międzygwiezdnej, co jest typowe dla galaktyk eliptycznych. Jednak podobnie jak galaktyki spiralne, niektóre galaktyki soczewkowate mogą mieć poprzeczkę. Markarian 1018 jest obiektem tego typu, który powstał w wyniku niezwykłego wydarzenia jakim jest połącznie się dwóch galaktyk.

Wieloryb (łac. Cetus) jest konstelacją nieba równikowego, jedna z rozleglejszych i czwartą pod względem wielkości. Był znany już w starożytności. W Polsce jest najlepiej widoczny od października do stycznia. Chociaż gwiazdozbiór jest ogromny, to jest w nim niewiele jasnych gwiazd. Najjaśniejszą z nich jest Beta Wieloryba – dość typowy olbrzym typu K, leżący w odległości 96 lat świetlnych od Ziemi, który jest 145 razy jaśniejszy od Słońca.

Kosmiczny Teleskop Hubble’a, został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co jest jednym najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.

Emil Gołoś