Messier 59 – galaktyka eliptyczna w gwiazdozbiorze Panny
Naukowcy za pomocą Kosmicznego Teleksopu Hubble’a zobrazowali galaktykę eliptyczną oznaczoną jako Messier 59, znajdującą się w gwiazdozbiorze Panny.
Jak tłumaczą badacze z ESA, na obrazie z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a widoczna jest galaktyka eliptyczna znana jako Messier 59. Jest ona oddalona o około 60 milionów lat świetlnych od Układu Słonecznego i znajduje się w gwiazdozbiorze Panny. Galaktyka została odkryta 11 kwietnia 1779 roku przez astronoma Johanna Gottfrieda Koehlera, a cztery dni później niezależnie dostrzegł ją Charles Messier. Jak twierdzą naukowcy, Messier 59 należy do Gromady galaktyk w Pannie.
Galaktyki eliptyczne, takie jak Messier 59, to jak tłumaczą astronomowie, galaktyki o regularnym kulistym lub elipsoidalnym kształcie i gładkiej strukturze. Obiekty tego typu są pozbawione wewnętrznej struktury – na obrazach je przedstawiających nie mają one wyraźnych granic. Ich jasność powierzchniowa gwałtownie spada od środka w kierunku brzegów. Mają one spłaszczony owalny kształt i składają się z setek miliardów gwiazd. Jak podkreślają naukowcy, galaktyki eliptyczne zawierają niezwykle mało pyłu międzygwiezdnego.
Messier 59 jest częścią Gromady w Pannie, masywnej grupy galaktyk w gwiazdozbiorze Panny. Zbiory te to jedne z największych struktur we Wszechświecie, które są utrzymywane razem wyłącznie przez grawitację. Gromada w Pannie zawiera ponad 1300 galaktyk i tworzy centralny region Supergromady Lokalnej, jeszcze większej grupy galaktyk, do której należy Grupa Lokalna Galaktyk, której częścią jest Droga Mleczna.
Panna (łac. Virgo) jest gwiazdozbiorem zodiakalnym, który był już znany w starożytności. Rozciąga się po obu stronach równika niebieskiego, między Lwem i Wagą. Jest to największy gwiazdozbiór zodiakalny i drugi co do wielkości gwiazdozbiór na niebie (mniejszy tylko od Hydry). W Polsce jest widoczny wiosną. Liczba gwiazd możliwych do zobaczenia w nim gołym okiem wynosi około 95. W gwiazdozbiorze Panny znajduje się najwięcej galaktyk na całym niebie.
Kosmiczny Teleskop Hubble’a, został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co jest jednym najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.
Emil Gołoś
