Mgławica Naszyjnik w obiektywie Teleskopu Hubble’a

Mgławica Naszyjnik została uchwycona przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a. Obiekt znajduje się około 15 tysięcy lat świetlnych od Układu Słonecznego w gwiazdozbiorze Strzały.

Mgławica Naszyjnik

Jak tłumaczą badacze z NASA, na obrazie z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a widoczna jest mgławica planetarna PN G054.2-03.4, znana również jako Mgławica Naszyjnik. Znajduje się ona około 15 tysięcy lat świetlnych od Układu Słonecznego, w gwiazdozbiorze Strzały.

Czym są mgławice planetarne

Jak tłumaczą naukowcy, mgławice planetarne, pomimo mylącej nazwy, nie mają nic wspólnego z planetami, ale są ostatnim etapem życia gwiazd podobnych do Słońca, przed ich zamianą w białego karła. Powłoki gazu są wyrzucane z powierzchni gwiazdy, często przybierając złożone i piękne wzory, i świecą, nagrzewane promieniowaniem ultrafioletowym słabej, ale bardzo gorącej pozostałości gwiazdy centralnej.

Naszyjnik w przestrzeni kosmicznej

Jak opisują astronomowie, Mgławicę Naszyjnik przypomina jasny pierścień o średnicy około 2 lat świetlnych, na którym zawieszone są jasne i gęste skupiska gazu świecącego pod wpływem światła ultrafioletowego położonej w centrum pary gwiazd, które krążą wokół siebie po bardzo ciasnej orbicie o średnicy kilku milionów kilometrów. Obłoki te świecą niczym kamienie szlachetne w naszyjniku – stąd mgławica wzięła swoją nazwę.

Dom mgławicy – gwiazdozbiór Strzały

Strzała (łac. Sagitta) jest małym i słabo widocznym, 86. co do wielkości, gwiazdozbiorem nieba północnego. Jest również jednym z najmniejszych gwiazdozbiorów – mniejsze od niego są jedynie Źrebię oraz Krzyż Południa. Leży w Drodze Mlecznej między Liskiem a Orłem. Konstelacja nie zawiera jasnych gwiazd, przez co łatwo ją przeoczyć. W Polsce jest widoczna od wiosny do jesieni. Liczba gwiazd dostrzegalnych w niej gołym okiem wynosi około 20. Strzała była znana już w starożytności, była również jednym z 48 gwiazdozbiorów opisanych przez Ptolemeusza. Wyobraża strzałę z łuku mitologicznego boga miłości Erosa lub tę, którą Apollo pokonał jednookiego olbrzyma – cyklopa.

Jak działa Kosmiczny Teleskop Hubble’a?

Kosmiczny Teleskop Hubble’a został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co stanowi jedno z najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.

Emil Gołoś