NGC 5754 – galaktyka spiralna z poprzeczką w gwiazdozbiorze Wolarza
NGC 5754 to galaktyka spiralna z poprzeczką, oddalona o 209 mln lat świetlnych, którą uchwycił Kosmiczny Teleskop Hubble’a. Ta niezwykła struktura położona jest w gwiazdozbiorze Wolarza.
NGC 5754 – galaktyka spiralna z poprzeczką w Wolarzu
Jak tłumaczą badacze z NASA, na obrazie z Kosmicznego Teleskopu Hubble’a widoczna jest galaktyka spiralna z poprzeczką znana jako NGC 5754. Jest ona oddalona o około 209 milionów lat świetlnych i znajduje się w gwiazdozbiorze Wolarza. Galaktyka została odkryta 16 maja 1787 roku przez astronoma Williama Herschela.
Czym są galaktyki spiralne z poprzeczką
Zdaniem astronomów galaktyki spiralne z poprzeczką, takie jak NGC 5754, to galaktyki posiadające jasny pas gwiazd, który wychodzi z ich centrum i przebiega przez środek tych struktur. Ramiona spiralne tych galaktyk wydają się odchodzić od centralnej „poprzeczki”, podczas gdy w zwykłych galaktykach spiralnych rozchodzą się bezpośrednio z jądra. Naukowcy obserwują struktury tego typu w około połowie wszystkich galaktyk spiralnych. Wpływają one zarówno na ruch gwiazd, jak i gazu międzygwiazdowego, a także oddziałują na ramiona spiralne. Droga Mleczna, w której znajduje się Układ Słoneczny, jest klasyfikowana przez badaczy jako galaktyka spiralna z poprzeczką.
NGC 5754 jako część Arp 297
Jak opisują naukowcy, NGC 5754 wraz z galaktykami NGC 5752, NGC 5753 i NGC 5755 została skatalogowana jako Arp 297 w Atlasie Osobliwych Galaktyk. Jednak tylko jedna z nich – NGC 5752 – oddziałuje z nią grawitacyjnie, o czym świadczą rozciągnięte ramiona NGC 5754 oraz „ogon” z gwiazd ciągnący się na zachód od tej pary.
Gwiazdozbiór Wolarza – lokalizacja i charakterystyka
Wolarz (łac. Boötes) jest jednym z wyraźnych gwiazdozbiorów nieba północnego; jest 13. co do wielkości i był znany już w starożytności. W Polsce jest widoczny od zimy do lata. Liczba gwiazd widocznych w nim gołym okiem wynosi około 90. Najjaśniejszą gwiazdą konstelacji jest Arktur (Alfa Wolarza), który jest trzecią pod względem jasności gwiazdą na niebie, a drugą, jeśli bierze się pod uwagę tylko gwiazdy widoczne w szerokościach geograficznych Polski. Najstarszym źródłem, w którym podana jest nazwa tego gwiazdozbioru, jest „Odyseja” Homera. W mitologii greckiej Boötes, syn Zeusa i nimfy Kallisto, ciągle pogania Wielką Niedźwiedzicę wokół bieguna północnego z pomocą dwóch psów myśliwskich, reprezentowanych przez gwiazdozbiór Psów Gończych.
Kosmiczny Teleskop Hubble’a – okno na Wszechświat
Kosmiczny Teleskop Hubble’a został wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w 1990 roku i od tej pory pomaga naukowcom lepiej poznawać Wszechświat. Nie był on pierwszym teleskopem kosmicznym, ale jest jednym z największych i najbardziej wszechstronnych, przez co jest jednym z najważniejszych narzędzi badawczych w historii ludzkości. Teleskop Hubble’a został nazwany na cześć astronoma Edwina Hubble’a. Space Telescope Science Institute (STScI) wybiera cele Hubble’a i przetwarza uzyskane dane, podczas gdy Goddard Space Flight Center (GSFC) kontroluje sam statek kosmiczny.
Emil Gołoś
