Porażka Chin. Panama chce odebrać prawa do strategicznych portu
Chiny od lat inwestują w przejęcie kluczowych sektorów Ameryki Południowej. Ich celem jest między innymi żegluga, i kontrolowanie wielkich portów na wybrzeżach kontynentu. Teraz jednak, dzięki presji Donalda Trumpa, ich plany mogą zostać zniweczone. Panama chce odzyskać swoje najważniejsze porty.
Prawny spór dotyczy portów na Kanale Panamskim. Sąd Najwyższy Panamy uznał, że umowy, na podstawie których chińska firma zarządza obiektami na Kanale Panamskim, naruszają konstytucję kraju.
Orzeczenie dotyczące obiektów obsługiwanych przez hongkońską spółkę CK Hutchison zapadło ono rok po tym, jak prezydent USA Donald Trump zagroził przejęciem kontroli nad kluczowym węzłem morskiej komunikacji, argumentując, że znajduje się on pod wpływem Chin i stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa Stanów Zjednoczonych.
Po powrocie do Białego Domu na początku 2025 roku Donald Trump w zdecydowany sposób naciskał na Panamę, aby ograniczyła wpływy Chin w swojej gospodarce i wzmocniła kontrolę USA nad strategicznym kanałem (który został zbudowany, a następnie przekazany Panamie przez USA ). Według szacunków, przez kluczowy kanał wodny przepływa 5% globalnego handlu morskiego. Teraz, m.in. dzięki interwencji Donalda Trumpa, Panama może odzyskać kontrolę nad obiektami, które pod kontrolą chińskich podmiotów przynosiły finansowe starty dla ich poprzednich właścicieli.
Okazało się bowiem, że kontrakty opierały się na niekonstytucyjnych przepisach, a firma z Hongkongu nie płaciła należnych podatków. Przeprowadzono również audyt firmy, który wykazał błędy księgowe i inne nieprawidłowości, które według doniesień kosztowały Panamę około 300 milionów dolarów od czasu przedłużenia koncesji oraz około 1,2 miliarda dolarów w trakcie pierwotnego 25-letniego kontraktu.
To nie pierwszy przypadek, gdy chińska “inwestycja” okazuje się układem, na którym korzysta głównie Pekin. Sukces procesu, który wytoczyła Panama może jednak okazać się momentem przełomowym, po którym inne kraje spróbują odzyskać kontrolę nad kluczową manufakturą.
Maciej Bzura
