Szklane bransoletki z Wołynia. Zaginiony skarb należał do średniowiecznego kupca

W trakcie badań archeologicznych prowadzonych na Wołyniu w zachodniej Ukrainie przez badaczy zostały zidentyfikowane szklane bransoletki pochodzące z czasów Rusi Kijowskiej. Eksperci opisali to znalezisko jako największe odkrycie archeologiczne dokonane na Ukrainie w przeciągu ostatnich kilku dekad.

Szklane bransoletki z czasów Rusi Kijowskiej

Unikatowe i bezprecedensowe znalezisko obejmuje w sumie 573 średniowiecznych artefaktów w postaci szklanych bransoletek – oprócz tego badacze odsłonili cały szereg innych luksusowych średniowiecznych przedmiotów. Niezwykłe zabytki zachowały się w nienaruszonym stanie do naszych czasów i zostały one odkryte w ramach szeroko zakrojonych, prewencyjnych wykopalisk ratowniczych prowadzonych w historycznej dzielnicy Apostolszczyna miasta Włodzimierz na zachodniej Ukrainie, która nosi nazwę Apostolszczyna. 

Miasto Włodzimierz od 988 do 1199 r. było stolicą rusińskiego Księstwa Włodzimierskiego. Prace archeologiczne na terenie Apostolszczyny ujawniły liczne zabytki pochodzące z wczesnośredniowiecznej historii Rusi Kijowskiej. Jak twierdzą badacze, zdecydowanie najcenniejsze znalezisko w postaci pełnego artefaktu skarbów, należało do lokalnego kupca i dlatego też zostało ono określone jako „skarb kupca z Włodzimierza”. 

W przekonaniu archeologów znalezisko to daje niezwykły wgląd w to jak wyglądało w przypadku Rusi średniowieczne rzemiosło, a także umożliwia lepsze zrozumienie tego jak prezentowała się w przypadku tego państwa sieć handlowa oraz jak w kontekście tego regionu przebiegały dramatyczne wydarzenia związane z mongolską inwazją na wschodnią i środkową Europę w 1241 r. 

Jak poinformowała Wołyńska Ekspedycja Archeologiczna, niezwykły skarb został odkryty w skarbcu obiektu archeologicznego nr 187. Chociaż miejsce to dostarczyło już  wcześniej bogatej liczby artefaktów i znalezisk sprzed wieków, to ten najnowszy zbiór okazał się wyjątkowy cenny zarówno pod względem skali, jak i stanu zachowania. Skarb zawierał 573 całkowicie nienaruszone szklane bransoletki – największą tego typu kolekcję, jaką kiedykolwiek odnotowano w badaniach archeologicznych terytoriów Rusi Kijowskiej – oraz dziesiątki cennych przedmiotów związanych z życiem religijnym i handlowym ruskich elit.

Eksperci ogłosili, że dokonane w Włodzimierzu na Wołyniu odkrycie należy do jednych z najbardziej niezwykłych znalezisk archeologicznych dokonanych na Ukrainie w ostatnich nie tylko latach, ale wręcz dekadach. 

Wśród odkrytych artefaktów znajduje się enklopion w kształcie masywnego krzyża,  tradycyjnie kojarzony z szatami wysokiego rangą duchownego, 9 brązowych i 8 marmurowych krzyży wiszących, 18 klamer w kształcie rombu wykończonych pseudogranulacją, 5 srebrnych pierścieni świątynnych, stylizowana wkładka z ołowiu przedstawiająca trójząb i sokoła, srebrny sygnet w kształcie tarczy, głowica maczugi z brązu oraz pieczęcie ozdobione symbolem słonecznym typu „Dorogochyn”, a także liczne artefakty, które czekają na konserwację, badania i dokładną identyfikację.

Marcin Jarzębski