Czym jest Polski Fundusz Inwestycji Obronnych?

Szef Kancelarii Prezydenta RP Zbigniew Bogucki 10 marca 2026 r. zapowiedział, że Polski Fundusz Inwestycji Obronnych w przeciągu 4-5 lat będzie opiewał na kwotę 200 mld zł. Polityk zaznaczył również, że projekt ustawy dotyczącej „polskiego SAFE 0 proc.” został skierowany już do Sejmu.

Polski Fundusz Inwestycji Obronnych

W dniu 10 marca 2026 r. odbyła się konferencja prasowa szefa Kancelarii Prezydenta RP Zbigniewa Boguckiego, w trakcie której to polityk ten wyjaśnił czym ma być Polski Fundusz Inwestycji Obronnych oraz przedstawił szczegóły związane z tym programem. Polski Fundusz Inwestycji Obronnych jest promowany pod nazwą „SAFE 0 proc.”.

Konferencja prasowa Zbigniewa Boguckiego miała miejsce po tym, kiedy tego samego dnia w Pałacu Prezydenckim doszło do spotkania pomiędzy prezydentem Karolem Nawrockim, prezesem Narodowego Banku Polski Adamem Glapińskim, premierem RP Donaldem Tuskiem oraz ministrem obrony narodowej  Władysławem Kosiniakiem-Kamyszem i ministrem finansów Andrzejem Domańskim.

„Jesteśmy w stanie właściwie bezkosztowo – i stąd ten polski „SAFE 0 proc.” – przy mądrym gospodarowaniu rezerwami Narodowego Banku Polskiego i bez ich uszczuplania wygenerować w najbliższych czterech-pięciu latach kwotę właśnie 200 mld zł. A to po to, aby przekierować je do tego Polskiego Funduszu Inwestycji Obronnych, dzięki czemu te środki trafią do polskiej armii w najszerszym tego słowa znaczeniu, ale także żeby nie trafiły nigdzie indziej” – stwierdził szef Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Zbigniew Bogucki, Informując o tym, że Polski Fundusz Inwestycji Obronnych pozwoli wygenerować aż 200 mld zł na Siły Zbroje RP w okresie 4-5 lat.

Polityk podkreślił, że w projekcie polskiego „SAFE 0 proc.” chodzi o to, aby fundusze, które mają zostać przeznaczone na ten program były również odpowiednio zabezpieczone. Jak zaznaczył, niezależnie od ekipy rządzącej Polską środki jakie mają być wykorzystane docelowo na „SAFE 0 proc.” nie mogą być rozdysponowywane na inne cele niż obronność. Nie będą one mogły służyć tym samym do przykładowo „zasypywania dziury budżetowej”.

Zbigniew Bogucki zaznaczył, że unijny SAFE nie jest darowizną, prezentem, ale drogą pożyczką. Wspomniał, że koszt SAFE-u europejskiego na podstawie wyliczeń ekspertów ma wynieść 180 mld zł do lat 70. XXI wieku.

„Tego rząd nie mówi. Tego rząd nie chce powiedzieć i zachowuje się on tak jakby ta historia miała zakończyć się teraz, za tydzień, czy najdalej do 2027 r.” – ocenił Zbigniew Bogucki. Następnie dodał: „Rząd chce zaciągnąć wielkie zobowiązanie, którego spłata wynosi ponad 180 mld zł do roku 2070  i wyznaje myślenie, że: «niech ktoś inny potem się tym martwi»  – mam tu na myśli przyszłe pokolenia”.

Polski „SAFE 0 proc.” określił jako dobrą alternatywę dla unijnego SAFE. Zdaniem Zbigniewa Boguckiego europejski SAFE może doprowadzić do analogicznych skutków jak to było przed laty z kredytami frankowymi.

„Bardzo jasne i czytelne porównanie. Wtedy kiedy zaciągamy kredyt w walucie obcej, czy to będzie euro, czy franki, ponosimy jedno zasadnicze ryzyko, o którym to Polacy dobitnie się przekonali: jest nim ryzyko kursowe. Ten kredyt, ta pożyczka SAFE europejski, ma być zaciągnięta w euro i nie mamy żadnego w zasadzie wpływu na to jaki będzie kurs euro, jaka będzie relacja złotówki do euro. I te wyliczenia 180 mld zł jako kosztu tej pożyczki SAFE europejski mogą się jeszcze zwiększyć. Czyli zaciągamy coś co nie jest do końca sprecyzowane i co może być jeszcze większym obciążeniem” – twierdzi Zbigniew Bogucki.  Polityk podkreślił, iż Polski Fundusz Inwestycji Obronnych będzie wiązał się z nienaruszalnością rezerw Narodowego Banku Polskiego.

Jakie będą źródła finansowania Polskiego Funduszu Inwestycji Obronnych?

Podczas konferencji prasowej głos zabrał również doradca społeczny prezydenta RP Leszek Skiba. Były prezes zarządu Banku Pekao S.A. podkreślił, iż polski „SAFE 0 proc.” opiera się na filarach suwerennego finansowania. Zaznaczył również, iż projekt ten nie będzie wiązał się z uszczuplaniem rezerw, czyli nie doprowadzi do tego, że spadnie ilość złota, a także nie zostanie obniżona wartość rezerw walutowych. Polski SAFE ma być tym samym bezpiecznym programem, nie opierającym na zadłużaniu się – budżet państwa nie będzie nim obciążony.

Jak mówił ekspert, pojemność i elastyczność Polskiego Funduszu Inwestycji Obronnych będzie opierała się na bazie kapitałowej z zysku NBP wynoszącej co najmniej 185 mld zł. Prognozowana wielkość funduszu ma zapewnić wieloletnią ciągłość finansowania programu SAFE 0%.

Jednocześnie przewidziano mechanizmy rozszerzające oparte na innych źródłach finansowania, takich jak emisja obligacji, kredyty oraz pożyczki. Dzięki możliwości lewarowania kapitału PFIO może znacząco przekroczyć zakładane 185 mld zł, w zależności od pilnych potrzeb operacyjnych. Polski Fundusz Inwestycji Obronnych ma powstać docelowo w Banku Gospodarstwa Krajowego.

Marcin Jarzębski